Een bezoek aan de sauna is vooral voor lichamelijke ontspanning, gezondheid en verbetering van het welzijn. Traditioneel ook nog voor de lichaamsreiniging. Tijdens een saunabad wordt de lichaamstemperatuur verhoogd tot wel 39 °C (een kunstmatige koorts). Het lichaam reageert daarop door te gaan zweten.

Het doel van het zweten is om de temperatuur van het lichaam weer omlaag te brengen, doordat warmte wordt afgevoerd.

Dit heeft verschillende positieve gevolgen. De kunstmatige verhoging van de temperatuur werkt hetzelfde als bij een echte koorts. De ziektekiemen, die het best functioneren bij normale lichaamstemperatuur en bij een verhoogde temperatuur in hun ziekmakende werking worden gestoord, worden op deze manier bevochten. Een temperatuurverhoging in de sauna is dus een preventieve maatregel, die kan helpen om gezond te blijven. Als gevolg van de warmte met aansluitend het koude bad ontspannen de spieren en wordt gezorgd voor verlaging van de bloeddruk en een verbetering van de bloedcirculatie, de stofwisseling en de ademhaling. Bovendien verhoogt het het gevoel van welzijn.

Sauna is goed voor de huid en vertraagt de veroudering van de huid. In een sauna worden de bloedvaten verwijd; de doorbloeding van de huid neemt toe. Bij de afkoelfase vernauwen zich de bloedvaten, waardoor ze getraind worden (vergelijk ook met het effect van wisselbaden bij een zwelling). Het lichaam wordt zeer grondig gereinigd. Oude en dode huidcellen worden gemakkelijker verwijderd. Bij een zeer droge huid wordt de structuur door het opnemen van water en het activeren van de zweetklieren verbeterd. De hoge temperaturen in de saunacabine zorgen ervoor dat al in de eerste paar minuten de huidporiën zich openen en onze zweetkliertjes in actie komen. Door invloed van de warmte vindt in ons lichaam een vaatverwijding plaats. De versnelde doorbloeding van de huid dient net zoals het zweten voor het afvoeren van de warmte.

We gaan zweten om ons lichaam door middel van verdamping te koelen. Het vocht dat nodig is om te zweten wordt direct aan ons bloed onttrokken, waardoor de bloeddruk nog meer zal dalen. Gelukkig hebben we in ons lichaam voldoende 'vochtdepots' liggen en kunnen onze organen heel wat vocht missen, zodat dit tekort aangevuld kan worden. U ververst uw vochtreserves. Een geoefend sauna-bader 'verliest' over het algemeen zo'n halve tot anderhalve liter vocht per saunabezoek. Met het transpiratievocht wordt er echter niet alleen maar vocht (= water) aan ons lichaam onttrokken, maar bijvoorbeeld ook melkzuren die na een grote lichamelijke inspanning in de weefsels zijn achtergebleven. Het lichaam wordt zo door de van binnenuit aangevoerde bestanddelen van het transpiratievocht als het ware 'schoongespoeld'.

Deze regelmatige opruiming van stofwisselingsresten en van stoffen die na ziekteprocessen zijn blijven hangen is een van de belangrijkste 'diepte-effecten' van het saunabaden. De goede 'dieptewerking' van de sauna wordt het minst verstoord als men het aanvullen van de vochtreserves door te drinken kan uitstellen tot na afloop van het bad. U bouwt weerstand op. Bij regelmatig saunabezoek wordt uw lichaam gehard en zult u ook buiten de sauna minder last hebben van kouvatten dan niet-saunabezoekers. In de sauna-cabine doet u zo veel warmte op dat u de gang naar buiten in de frisse lucht en de koude douche daarna als prettig ervaart. De herhaalde verwijding, vernauwing en weer verwijding van de bloedvaatjes in de huid zorgen voor een training van het lichaam. Mensen die regelmatig naar de sauna gaan en de saunagang zo'n 2 à 3 maal volgens de regels herhalen trekken zich op deze manier een natuurlijke zomer-/winterjas aan en zij zullen merken dat zij steeds minder gevoelig worden voor temperatuurverschillen, ook in het dagelijks leven.

Ook bij een echte griep-epidemie heeft de sauna haar waarde als afweermiddel bewezen. Wetenschappelijk werd dit aangetoond door diverse onderzoekingen en in de praktijk wordt dat nog altijd opnieuw bewezen door het grote aantal saunabaders dat bij een algemeen infectie-gevaar toch niet door het griepvirus wordt getroffen.

In de sauna bent u helemaal bloot. Dat is in het begin misschien even vreemd, maar het went snel. Het is noodzakelijk dat de huid helemaal wordt blootgesteld aan de warmte en ook weer aan het afkoelen. De huid moet vrijuit kunnen transpireren om ervan te profiteren. Met andere woorden: laat het natuurlijke proces zijn gang gaan voor een optimale zuivering van de huid!

Daarom hanteren wij de regel dat het niet is toegestaan om met badkleding van onze saunafaciliteiten gebruik te maken. In de rustruimtes en in het restaurant gaat u gekleed in een badjas of kimono.

Een veelgehoorde vraag, waarbij in de meeste gevallen de wens de vader is van de gedachte. Het antwoord kan even kort als onduidelijk zijn: Ja, maar u slankt er niet van af ...... Daarom is een korte toelichting hier op zijn plaats. In de sauna zweet u flink. Mannen over het algemeen meer en gemakkelijker dan vrouwen, maar toch...., u raakt op zo'n avondje sauna heel wat vocht kwijt. En dus ook gewicht. Dat kan variëren van een paar ons tot soms wel meer dan een kilo. Het ligt eraan hoe heet de sauna is en hoeveel iemand zweet. Wie dus voordat hij naar de sauna gaat op de weegschaal gaat staan en direct na het laatste rondje weer, zal merken dat zijn of haar lichaamsgewicht is afgenomen.      

Tijdelijke aard          
Maar ..... juich niet te vroeg, want dat is maar van zeer tijdelijke aard. Het lichaam is veel vocht kwijtgeraakt en heeft dus behoefte aan aanvulling. Een drankje gaat er dus best in. Sauna maakt dorstig. En het duurt dan ook niet zo lang of het verloren gegane gewicht is er weer bij. Wie dus echt wil afvallen zal meer moeten doen. In de meeste gevallen zal dat neerkomen op (veel) minder eten en meer bewegen. Waarbij met name het eerste het meest helpt om af te vallen. Naar de sauna is dus geen middel om af te slanken.          

Gezondheid ten goede          
Natuurlijk blijven er voldoende argumenten over om op regelmatige basis een bezoek aan de sauna te brengen. Het komt uw gezondheid op vele manieren ten goede. En iemand die in goede conditie is zal dat ook graag willen blijven. Hij of zij zal dan ook zeker wegen vinden om het gewicht op peil te houden of wanneer dat te hoog is met gezonde middelen omlaag te brengen. U voelt zich er altijd beter bij. En niet alleen in de sauna!

In Finland zeggen ze: Wie naar de sauna toe kan lopen, kan ook de hete cabine in!
Met andere woorden, sauna is voor alle leeftijden. De enige uitzondering op deze regel zijn baby’s, want die zijn niet in staat hun eigen lichaamstemperatuur goed te regelen. Maar verder zijn er geen restricties voor gezonde mensen. Een ieder kan genieten van de ontspannende werking van de sauna.

Zwangerschap
Het is een fabeltje dat zwangere vrouwen de sauna moeten mijden. Gezonde vrouwen met een normale zwangerschap kunnen met een gerust hart naar de sauna. Vanaf de vierde maand is een bezoek aan de sauna een prima aanvulling op zwangerschapsgymnastiek.

Hoewel niet onderzocht op mensen, mogen we uit dierproeven toch opmaken dat bezoek aan de sauna in de eerste 14 weken van de zwangerschap niet is aan te raden. Bij dieren die tijdens de beginperiode van de dracht aan hoge temperaturen werden blootgesteld, zijn hogere percentages miskramen en aangeboren afwijkingen geconstateerd. Men veronderstelt daarom dat hoge temperaturen in het begin van de zwangerschap mogelijk afwijkingen en miskramen kunnen veroorzaken. Derhalve wordt geadviseerd om de eerste 14 weken de sauna niet te bezoeken.

Voor hart en bloedvaten is de sauna prima. Bovendien verliest u in de sauna veel vocht en dat voorkomt dat er te veel vocht in de weefsels achterblijft. Of om het in medische taal te zeggen: overtollige vochtretentie wordt uitgezweet. Natuurlijk is het niet goed om te overdrijven. Op meerdere punten neemt de aanstaande moeder zich die negen maanden in acht, en dat geldt ook voor de sauna.

Op het einde van de zwangerschap (de laatste 4 à 6 weken) is enige voorzichtigheid bij het nemen van een dompelbad aan te raden: omdat er al enige ontsluiting kan zijn zou (theoretisch) de kans op infectie kunnen toenemen. Dus in die tijd liever geen dompelbad, maar de afkoelslang en dan ook geen bubbelbad.

Bij diverse onderzoeken is gebleken dat in de saunacabine, als de hartslag van de aanstaande moeder versnelt, ook de hartslag van de baby versnelt. Maar dat is niets verontrustends. Dat gebeurt ook bij fietsen, traplopen en sporten. Allemaal zaken die zwangere vrouwen zonder bezwaar kunnen doen.

Wie de sauna gewend is kan gerust blijven komen. De sauna ontspant, en dat komt zowel moeder als kind ten goede. In Finland, de bakermat van de moderne sauna, is het een vanzelfsprekende zaak dat ook zwangere vrouwen regelmatig naar de sauna gaan. De geboorte verloopt er opmerkelijk vlot en gemakkelijk door, zo stelt men daar. Ja, er lopen zelfs heel wat Finnen rond die in de sauna geboren zijn.... Dat is in Nederland nog nooit gebeurd, en zo ver zal het ook wel nooit komen. Het kraambed is daarvoor toch een wat geschiktere plaats...

Links
'Hoe zit het met sauna tijdens de zwangerschap?         
Reacties van vrouwen op deze vraag

Antibiotica
Indien u antibiotica gebruikt is het beter om even te wachten met een saunabad. Antibiotica werken koortsremmend. Tijdens de opwarmfase in de sauna, stoombad, whirlpool enz. loopt de temperatuur van het lichaam op. Deze principes werken elkaar dus tegen.

Het lichaam is niet in staat dit zelf goed te regelen. Ook de (lokale) warmte die een ontsteking met zich meebrengt kan een reden zijn om maar even te wachten met het saunabad. Koorts en ontstekingen zijn juist de contra-indicaties voor het saunabad.

Uw bloeddruk is niet altijd constant. Hij stijgt als u zich opwindt of zenuwachtig maakt of wanneer u eet. Hij daalt als u slaapt of als u rustig en ontspannen bent. Maar wat gebeurt er met uw bloeddruk in de sauna? Door de hoge temperatuur in de saunacabine worden de bloedvaten wijder, met name de bloedvaatjes in de huid. Het bloed heeft dus niet alleen minder weerstand in de bloedvaten maar ook een veel groter stroomgebied. Het gevolg hiervan is dat de bloeddruk daalt. Hoe hoger die bloeddruk is, hoe meer hij zal dalen.

Bij het afkoelen gebeurt het tegenovergestelde. De bloedvaatjes worden weer nauwer of sluiten zich. Het bloed heeft weer een kleiner stroomgebied en een grotere weerstand. Met als gevolg dat de bloeddruk stijgt. Bij mensen met lage bloeddruk meer dan bij mensen met een normale bloeddruk. Waarmee we maar willen zeggen dat sauna een regulerende invloed heeft op uw bloeddruk. Maar daar hoort wel wat bij.  
        
Saunaregels in acht nemen        
U moet zich in de sauna wel aan de regels houden. Dat houdt iedere goede sauna-exploitant zijn gasten steeds weer voor. In woord en geschrift. En uw bloeddruk vertelt u dat dat geen loze praatjes zijn. Want als u zich in de sauna niet aan de regels houdt: u zich niet rustig en ontspannen gedraagt; u zich niet volgens de richtlijnen afkoelt na het saunabad; u het warme voetenbad vergeet; ja,... dan doet de sauna u geen goed. Dan raakt uw gestel in de war, dan schommelt uw bloeddruk veel te sterk. Dan zult u zich ook niet prettig voelen na een saunabad. Samenvattend kunnen we het zo zeggen: sauna is gezond, ook voor uw bloeddruk, maar de regels goed hanteren is een bloedserieuze zaak.    

Sauna goed voor het hart!
Japans onderzoek onder leiding van dr. Chuwa Tei laat zien dat een verslechterde aderconditie verbeterde door regelmatig saunabezoek. Dr. Tei vergeleek 10 gezonde mannen met 25 mannen met minstens één van de volgende risicofactoren voor atherosclerose, hoog cholesterol, hoge bloeddruk of suikerziekte. Alle deelnemers gingen twee weken lang elke dag 15 minuten in een droge sauna bij 60 ºC en rustten daarna 30 minuten onder dekens.

De vaatconditie werd bepaald door meting van het vermogen van de bloedvaten tot uitzetten en contraheren. Deze factor bleek verbeterd in de groep met risicofactoren. De bloeddruk bleek algemeen iets verlaagd. Effecten van de sauna waren vergelijkbaar met die van lichamelijke inspanning. De sauna is daarbij gunstig voor mensen die problemen hebben met lopen. Bovendien is er geen gevaar voor overbelasting van het hart. De hitte van de sauna lijkt echter niet aan te raden voor mensen die al gedurende lange tijd ernstige hartziekten hebben.

Een mooie, gave en jong blijvende huid is voor veel mensen helaas meer een node wens dan een realiteit. En er wordt heel wat geld besteed aan smeerseltjes, crèmes en cleaners om dat ideaal te bereiken of op zijn minst te benaderen. Zonder overdrijven mogen we stellen dat de sauna de grootste vriend is van uw huid. In de sauna wordt uw huid beter dan waar ook gereinigd omdat bij zo een hoge temperatuur uw bloedvaten en uw poriën zich maximaal verwijden. Bij het afkoelen gebeurt het tegenovergestelde: ze trekken zich zo dicht mogelijk samen. De doorbloeding zorgt ervoor dat uw huid van binnenuit gereinigd wordt, en bij het transpireren door de hitte worden de verhoornde huidcellen week; onder de douche wast u deze oude huidschilfers eenvoudig af.

Bij regelmatig saunabezoek optimaal effect
Zowel de saunacabine (waar de temperatuur hoog is en de luchtvochtigheid laag) als het stoombad (waar de luchtvochtigheid heel hoog is en de temperatuur lager) heeft een heilzame werking op de huid. Al na een eerste saunabezoek is het aan uw huid te zien, maar het effect is natuurlijk optimaal wanneer u regelmatig het spel van warm en koud speelt. 0mdat u in de sauna helemaal bloot bent, kunt u vrijuit zweten en kan de hele huid profiteren. Natuurlijk kan de ene mens beter en sneller zweten dan de ander. Maar ook hier geldt: oefening baart kunst. Hoe vaker men een saunabad neemt, hoe meer de zweetklieren geprikkeld worden. Even terzijde: het zal u opvallen dat u in een saunacabine wel ziet dat iedereen zweet, maar ruiken doet u het niet! Dat komt omdat aan de hygiëne grote aandacht wordt besteed. Niet voor niets moet iedereen in de saunacabine op een badlaken gaan zitten, want dan kan het zweet niet in de banken trekken. Spreuk: Hygiëne is goud, geen zweet op hout! En niet voor niets gaat iedereen die uit de saunacabine komt eerst onder de koude douche vóórdat hij of zij in een dompelbad, zwembad of whirlpool stapt.....               

Geen zeep
Douche na afloop van het saunabezoek niet met zeep en shampoo. Schoner dan de huid nu is, kan hij niet meer worden. Het enige wat u ermee bereikt is dat de poriën die tijdens het saunabad zo fijn zijn geactiveerd, weer potdicht gaan zitten.